Rudolf von Laun
(1882 - 1975)
 

De naamgever van het instituut was rechtsgeleerde en hoogleraar in constitutioneel en internationaal recht aan de Universiteit van Hamburg. Hij begon als juridisch adviseur van keizer Karel I van Oostenrijk en was bij de bekrachtiging van het vredesverdrag van St. Germain.* Daarbij realiseerde hij zich dat recht en macht vaak op gespannen voet staan. Dit wekte zijn belangstelling voor de metafysische aspecten van het recht. In het bijzonder de problematiek van minderheden in een nationaal of internationaal kader maakte hem bewust van een dimensie in het recht die niet tot feitelijke machtsverhoudingen te reduceren was. "Er is geen recht van de wolf om het lam te verslinden", zo vatte hij de contrafactische dimensie van de rechtsproblematiek samen.

Von Laun wist in de Tweede Wereldoorlog samenwerking met de Nazi's in hoge mate te vermijden. Deze moedige houding leidde na de oorlog tot zijn benoeming als rector magnificus van de Hamburgse Universiteit door de Engelse bezettingsmacht. Gedurende zijn leven genoot hij veel respect van zijn omgeving. Er bestaan bijvoorbeeld vier feestbundels te zijner ere en er is in Hamburg een studentenhuis naar hem genoemd. Zijn ideeën vonden echter geen ingang in de juridische wereld, waar het rechtspositivisme overheerste.

Terugkijkend moeten we concluderen dat hij vele problemen voorzag waarop de positivistische rechtsopvatting geen antwoord heeft. Hij heeft zijn gedachten in vele publicaties tot uitdrukking gebracht. Veel van zijn werken zijn in de bibliotheek van het Rudolf von Laun Instituut aanwezig.


* St. Germain was onderdeel van de Verdragen van Parijs, waarvan het vredesverdrag van Versailles (tussen Duitsland en de Geallieerden) het bekendst is. Het vredesverdrag van St. Germain is de overeenkomst tussen Oostenrijk-Hongarije en de Geallieerden.